ملا محمد مهدي النراقي ( مترجم : مجتبوي )
125
جامع السعادات ( علم اخلاق اسلامى ) ( فارسي )
نياز يا به اندازهء نياز باشد امّا بدون كمك گرفتن از مال براى امور دينى ، غنى افضل است . و اگر مطلوب هر يك از آن دو به دست آوردن بيش از نياز باشد ، يا قصد هيچ يك از آن دو كمك گرفتن از مال در امر دين نباشد ، فقدان مال اصلح و افضل است ، زيرا آن دو در آزمندى و مالدوستى و در عدم قصد كمك گرفتن از مال در راه دين يكسانند ، لكن در اين امر با هم فرق دارند كه مالدار دوستى دنيا در دلش استوار شده و به سبب انس به مال به آن اطمينان مىكند ، ولى فاقد آن ناچار دل را از محبّت آن خالى مىسازد ، يا دنيا در نظرش مانند زندانى است كه از آن رهائى مىجويد ، و بنابراين فقير افضل است ، اگر قصد وى چنين باشد و قصد غنىّ زياده جوئى يا طلب مقدار نياز بدون استعانت به مال در امر دين باشد . سوم - در ترجيح بين فقير حريص كه همچون سگان بر دنيا يورش مىبرد و انديشه اى جز آن ندارد ، و آن غنى كه آزمنديش بر نگهدارى مال كمتر و دردمندى و اندوهش از فقدان مال كمتر از ناراحتى و اندوه آن فقير به سبب از دست دادن آن است . ظاهرا حال چنين فقيرى از آن غنى بدتر است ، زيرا دورى از خدا به قدر فزونى و قوّت دردمندى و اندوه از فقدان مال است ، و قرب به او به اندازهء كمى و ضعف ناراحتى و اندوه از فقدان آن است .